Vervlogen tijden ... met Jaap Meijering uit Stadskanaal

STADSKANAAL - Jaap Meijering neemt u deze keer mee naar de Unikenstraat zoals die in 1920 werd gebouwd, maar waarvan in 1954 de naam is werd veranderd in Badstraat

Straatnamen bestonden er in vroeger tijden nog niet overal. Ook in Stadskanaal waren er in het begin van 1900 geen straatnamen. Ter aanduiding van de gebouwde woningen en percelen gebruikte men een hoofdletter met daarachter een cijfer die betrekking had op de betreffende woning. Doordat Stadskanaal Noord toen nog onder de gemeente Wildervank viel waren de woningen in de plaats Wildervank voorzien van de letters A tot en met E. In Stadskanaal begon de nummering vanaf het Dalkanaal met de nummer F tot de brug bij de Pekelderweg, vervolgens G tot Kerklaan en daarna H tot Gele Klap.

De streek van Dalkanaal tot Gasselterboerveenschemond werd vroeger Bonnermond genoemd omdat daar een hulppostkantoor was met dezelfde naam en na 1912 werd dit Pekelderweg. Je kon dus bijvoorbeeld Pekelderweg F198 tegenkomen ten noorden van de brug of Pekelderweg G 54 ten zuiden van de brug.

Om verwarring te voorkomen werden later straatnamen gegeven. Hiervoor kwam uiteraard ook Jan Uniken (1704-1782) -grootgrondeigenaar uit Wildervank en langs het Stadskanaal tot Dalweg - in aanmerking. Ook had hij zijn sporen verdiend als gezaghebbende en uitvoerder bij de aanleg van het Stads-kanaal.

Straatnamen

Toen in 1920 een nieuwe weg met huizen werd gebouwd tussen de latere H.J. Kniggestraat en het Boerendiep werd de straat door het gemeentebestuur Unikenstraat genoemd. Op de ansichtkaart ziet u de nieuwe straat in aanbouw. Rijen aaneengesloten woningen met daartussen enkele doorgangen om achter de huizen te kunnen komen.

De foto toont een beeld halverwege de straat in de flauwe bocht richting Boerendiep. In de straat waar de bewoners zich nog maar kort daarvoor hadden gevestigd wordt even gepauzeerd voor de fotograaf. De ladder bewijst dat er nog druk gewerkt wordt en op deze zo te zien mooie zomerdag kunnen de ramen open en worden de bedden gelucht. De weg moest nog worden opgehoogd en de bestrating nog aangebracht.

De zichtbaar hoge houten paal naast de rechter huizen is nog maar kort geleden geplaatst. In die jaren ging de elektriciteit nog bovengronds via elektriciteitsdraden, waarvan weer elke woning een aftakking kreeg. Dit verliep via de karakteristieke porseleinen isolatoren. Of de elektriciteitsvoorziening naar de huizen al gereed was is op de foto niet te zien. Wel zijn op de voorgevels boven in enkele huizen de witte porseleinen isolatoren zichtbaar. Ook de straatverlichting werd opgehangen aan deze genoemde houten palen.

Met ingang van 1954 kwamen overal in Stadskanaal gemeente Wildervank definitief straatnamen. Waarschijnlijk doordat de familie Uniken oorspronkelijk in de boerderij naast de door Jan Uniken zelf gestichte particuliere begraafplaats woonden, werd aan deze straat de naam Unikenstraat gegeven. Daarmee werd de toenmalige Unikenstraat veranderd in Badstraat, verwijzend naar het nabij gelegen zwembad Stadskanaal (W), nu bad Noord geheten. In 1971 werden alle woningen in de Badstraat afgebroken om plaats te maken voor nieuwe vrijstaande huizen.

De ansichtkaart werd uitgegeven door Boekhandel W. Munneke, die naast de meubelfabriek W.A.K.O. een drukkerij had. Hoewel niet zichtbaar vermeldt de achterzijde dat de kaart is afgestempeld door het hulpkantoor 'Stadskanaal-Pekelderweg' in februari 1924. Op de achterzijde vermeld een niet leesbare afzender: "Ik zit weer op Stadskanaal, moet de stations bij langs. Deze straat (doelende op de voorzijde) heb ik vorig jaar klaargemaakt." Of hij timmerman, metselaar of straatlegger was, vertelt het verhaal niet maar geeft wel weer een stuk informatie over de kaart en de geschiedenis van Stadskanaal.

Wilt u reageren? Bel of mail Jaap Meijering 0599-613985 of meijeringjl@planet.nl

Jaap Meijering