Vervlogen tijden ... over de bankroof in mei 1926 in Ter Apel

ter apel

Uit de vele voorgaande afleveringen van deze rubriek zou wellicht het beeld kunnen zijn ontstaan dat Ter Apel in de eerste helft van de vorige eeuw een brave provincieplaats was waar niet zo veel spectaculairs gebeurde.

door Rienhart Wolf

Dat klopt niet helemaal. In mei 1926 werden twee bankrovers op het heterdaad betrapt bij het open branden van de kluis van het agentschap van de Nederlandse Bank op de hoek van het Hooiland en de Hoofdkade. De plannen voor de overval waren voortijdig uitgelekt en bekend bij de lokale politie die daarop het gezin van bank-commissionair Timmerman elders onderdak boden. De acetyleenbranders waren in een schuilplaats verstopt waarvan de politie op de hoogte was. Er werd iedere nacht gepost in en buiten het gebouw. Toen de politie nachtelijk gerammel met cilinders hoorde wist men dat er iets ging gebeuren. Toen het schijnsel van de snijbrander door de kantoorvensters duidelijk zichtbaar was ging de politie naar binnen met het commando 'Handen omhoog, politie'. De bankrovers evenwel baanden zich na hun ontdekking al schietend naar buiten, één sprong in het kanaal en wist aanvankelijk te ontkomen maar werd later alsnog opgepakt. De andere inbreker werd tijdens een vuurgevecht in de achtertuin doodgeschoten door commandant Elings. Deze zaak kreeg landelijk en tot zelfs in Nederlands Indië aandacht van de pers, de Sumatra Post van 17 juni 1926 drukte er zelfs twee foto’s bij af. Op de foto is het bijkantoor van de Nederlandse Bank te zien bij de Roswinkeler brug. Het eigenlijke bankkantoor waar de overval plaatsvond bevond zich in de aanbouw links, op deze foto niet goed zichtbaar. Nadat het agentschap van de Nederlandse Bank was opgeheven kwam het pand in gebruik als dokterswoning en praktijk, achtereenvolgens van dokter De Vries en Smit. In het Hooiland naast de schuur van houthandel Rottinghuis staan meerdere mallejans, houten werktuigen voor het transport van boomstammen en zware balken. In de Tweede Wereldoorlog was het pand gedurende vijf dagen hoofdkwartier van de eerste Poolse pantserdivisie en generaal Maczek heeft ook daadwerkelijk in het pand gewoond.    

Auteur

Paul Abrahams